Verschillende soorten gladheid

Advertentie
Mijn weer
  • Figuur 1: Black ice is praktisch onzichtbaar, hier op een weg in de V.S.

    Figuur 2: Temperatuursprofielen van aanvriezende- en supergekoelde regen.

  • Verschillende soorten gladheid
    22.11.2015 15:33

    In het nieuws wordt er tijdens de winter bij regelmaat gesproken over gevaarlijke situaties op de wegen als het gevolg van koude weersituaties. Vannacht worden in Vlaanderen de eerste strooi-acties verwacht omdat er ijsplekken en rijmplekken kunnen ontstaan. De terminologie kan wat verwarrend zijn aangezien er verscheideine bronnen zijn van gladheid op de wegen.

    • Advertentie

    Ijs- en rijmplekken

    De twee meest voorkomende vormen van gladheid zijn de ijs- en rijmplekken. Ijsplekken ontstaan door de bevriezing van natte weggedeelten. Deze soort van gladheid komt vaak voor na de passage van een koudfront. Het koudfront brengt regen waardoor de wegen nat worden, achter het koudfront zorgen opklaringen voor een snelle afkoeling tijdens de nacht. Indien de wegdek temperaturen onder het vriespunt dalen ontstaan er ijsplekken door bevriezing.

    Rijmplekken ontstaan bij droog weer, ze zijn vaak niet zo glad als ijsplekken, maar eens zo gevaarlijk omdat bij droog weer niet meteen gladheid wordt verwacht. Rijmplekken staat eigenlijk gelijk aan aanvriezende condensatie, indien de afkoeling groot genoeg is, zal de temperatuur de dauwpuntstemperatuur (T° waarop water condenseert) naderen. Vervolgens condenseren waterdruppels op de koude wegen waardoor er rijmplekken ontstaan door bevriezing van de condensatie.

    Aanvriezende- en supergekoelde regen

    Aanvriezende regen ontstaat bij de nadering van een storing na een koude periode. Indien het enkele dagen erg koud is geweest, kan de bodem nog bevroren zijn terwijl de lucht erboven reeds opgewarmd is. Indien er dan regen valt, zal deze bevriezen na het vallen op de koude weggedeelten. Dit geeft ook aanleiding tot zeer gevaarlijke, gladde plekken op bruggen en wegen.

    De meest gevaarlijke soort gladheid ontstaat door supergekoelde regen, supergekoelde regen bestaat uit vloeibare waterdruppels die een temperatuur hebben die onder het vriespunt ligt. Tijdens de passage door de lucht gaan de druppels niet bevriezen, maar bij contact met elk oppervlak gaat de regen meteen bevriezen. Zo ontstaat er ‘black ice’, de meeste gevaarlijke soort gladde plek op wegen. Vaak zie je niets aan de weg, maar ga je glijden zodra de auto de weg of brug op gaat rijden.

    Supergekoelde regen ontstaat als regen door een zeer koude luchtlaag dicht bij het oppervlakte valt. Op de figuur kan je het temperatuursprofiel zien van respectievelijk regen en supergekoelde regen. Supergekoelde regen ontstaat vaak bij de nadering van een warmfront na een koude periode. In de onderste lagen is er nog koude lucht aanwezig, maar hoger in de atmosfeer voert het warmfront warmere en vochtigere lucht aan.

    Door: Sam Hias