Terwijl het kwik momenteel ver onder het vriespunt ligt (-17 graden in de Kempen!), blikken nog eens even kort terug op de januari maand, die in alle opzichten geen wintermaand was. Het was abnormaal warm, maar neerslag en zonneschijn waren normaal. De luchtdruk was iets hoger dan gemiddeld, maar binnen de norm.

Abnormaal warm

In Ukkel was het met 5.1 graden 2 graden warmer dan de gemiddelde in de referentieperiode 1981-2010. Tegenover de norm 1961-1990, de oude klimatologische referentie, is de maand zelfs zeer abnormaal warm geweest. De hoogste waarden werden begin januari opgemeten, bij de eerste Nieuwjaarskussen. Het kwik lag toen op 12 of 13 graden. In grote lijnen zijn we in de loop van de maand naar lagere waarden  gegaan met enkele kleine, maar weinig markante dips. Zo was het wat minder zacht tussen 13 en 18 januari met gemiddelde maxima rond 5 of 6 graden, normaal (anti) winterweer dus. De laatste dagen van de maand gingen fors naar beneden door het opbouwen van het (ondertussen erg bekende) Russische hogedrukgebied. Met het naar het oosten draaien van de wind, doken we vanaf 29 januari onder het vriespunt.

Neerslag

Zachte wintermaanden zijn doorgaans erg nat. Deze maand blijkt door de sterkere invloed van het Azorenhoog, niet zo nat te zijn. Met 86 mm in Ukkel (76 normaal) wordt de maand als normaal bestempeld. Toegegeven, in absolute cijfers wel dus iets hoger, maar binnen de norm. Ook zijn er landelijke verschillen. In Oostende moest men de paraplu net iets minder vaak bovenhalen met 48 mm, ook Koksijde was vrij droog met 39 mm. Erg nat was het wel in de noordelijke Ardennen (Botrange). Met 180 mm tegenover normaal 120 was het daar dus wel druilerig winterweer. In de zuidelijke  Ardennen was het “droger”, Saint-Hubert met 100 mm. Sneeuwen deed het nauwelijks, op 3 dagen werd er sneeuw in Ukkel waargenomen. Ook in de Ardennen viel er weinig sneeuw.

Wind

Normale wintermaand qua wind, zelfs net iets lager. Door de invloed van het hogedrukgebied van de Azoren verliepen de meeste dagen vrij rustig. Het is overigens dat hogedrukgebied dat ons doorgaans zacht weer bezorgde, met via de noordelijk flank aanvoer van maritieme polaire en soms subtropische luchtmassa’s. Op 3 en 5 januari zorgden twee depressies die vanover de Britse Eilanden naar Noorwegen  koersten voor veel wind. De rukwinden liepen op van 90 tot 110 km/u en in de Condroz (Ernage) werd een windstoot van 122 km/u gemeten. In Noord-Nederland zorgde de wind uit het noordwesten de opstoot van zeewater met een dijkbreuk.

Luchtdruk vrij hoog

Dankzij de nabijheid van het hogedrukgebied dat doorgaans zijn centrum nabij de Azoren heeft, was de luchtdruk hoger dan gemiddeld, 1021,2 hPa ipv 1017,5. Dat betekent ook dat vele dagen vrij rustig verliepen zoals hoger beschreven. Als we in de archieven duiken, dan zien we dat 1989 een opmerkelijke hoge luchtdruk had, 1030,1 hPa. Toen lag er vrijwel permanent een hogedrukuitloper van de Azoren over onze gebieden. Dat zorgde niet alleen voor zacht, maar ook voor erg droog weer. In de skigebieden zat men dat jaar met de handen in het haar door het tekort aan sneeuw. Dat was deze maand helemaal anders met zeer grote hoeveelheden sneeuw, dankzij het regelmatige binnenstromen van polaire lucht via het noordwesten.

Bron: KMI